نقد فیلم
نقد و بررسی فیلم Cats: تماشای این فیلم مثل سقوط به سیاهچال دیوانگی است!

اگر اولین تریلر فیلم Cats «گربهها» را دیده باشید، احتمالا خودتان را برای یک فاجعه سینمایی با ابعاد حماسی آماده کردهاید. این آمادهسازی هنگام تماشای خود فیلم به نفع شماست، یک اثر بیارزش با داستانی مسخره و کارگردانی خیلی ضعیف، تا جایی که آکادمی باید اسکار بهترین کارگردانی که به تام هوپر (Tom Hooper) داده بود را از او پس بگیرد. تماشای Cats باعث میشود احساس کنید کمکم در حال دیوانه شدن هستید. شاید عدهای فکر کنند این تجربه بامزه و لذتبخشی است، و شاید با تماشای آن در کنار گروهی از دوستان چنین اتفاقی بیفتد. اما اگر بخواهید Cats را مثل دیگر فیلمها تماشا کنید، یک تجربه دیوانهکننده است که در آن هیچ چیزی درست عمل نمیکند. با وجود اینکه فیلم از حضور طراح رقص برنده تونی اندی بلنکنبولر (Andy Blankenbeuhler) بهره میبرد، اما کارگردان نمیداند چطور از رقصها فیلمبرداری کرده یا آنها را تدوین کند. تمام بازیگران از تمام توان خود برای ایفای نقش استفاده میکنند، اما به دلیل جلوههای ویژه عجیب و غریب، خیلی بیروح و ترسناک به نظر میرسند. در کنار همه این موارد یک موزیکال مسخره قرار دارد که خیلی کهنه و قدیمی است.
Cats اصلا داستانی ندارد. حتی کلمات معقولی در آن وجود ندارند. هنگام تماشای فیلم به این فکر میکنید معنای کلمه jellicle چیست (این کلمهای از شعری نوشته تی.اس. الیوت است، اما در فیلم به معنای «گربههای لعنتی» استفاده میشود). ایده مسخره داستان Cats این است که گربه ولگرد جدیدی به نام ویکتوریا (با بازی فرانچسکا هیوارد (Francesca Hayward)) وارد دنیای گربهها شده که میخواهند به مراسم رقصی بروند که در آن دوترانومی (با بازی جودی دنچ (Judi Dench)) یک گربه را انتخاب میکند تا به لایه هویساید برود تا از نو متولد شود. اما مکاویتی شرور (با بازی ادریس البا (Idris Elba)) تنها گربه با قدرتهای جادویی، تصمیم میگیرد این رقابت را نابود کند تا خودش برنده آن شود. اما در بیشتر فیلم شاهد آواز خواندن گربهها درباره این هستیم که چه نوع گربههایی هستند و سپس فیلم تمام میشود.

اجازه دهید بخش موزیکال فیلم را بررسی کنیم. باید قبول کنیم موزیکالی که چند دهه در برادوی اجرا شده یا خیلی محبوب است یا روشی برای پولشویی. به هر حال مردم از نمایش Cats خوششان میآید، پس ساخت فیلم اقتباسی از روی آن کاملا منطقی است. اما این فیلم نمادی برای کارگردانی غلط است که به دلیل آن باید هوپر را در زندان کارگردانان به حبس ابد محکوم کنند.
وقتی اولین تلاش هوپر در ژانر موزیکال یعنی Les Miserables «بینوایان» محصول ۲۰۱۲ را دیدم، کاملا غرق موسیقی آن شدم و توجهی به اشتباهات کارگردان در ساخت آن نداشتم. من عاشق موسیقی Les Miserables بودم و خیلی تحت تاثیر داستانش قرار گرفتم تا جایی که استفاده بیمورد از کلوزآپها، استفاده زیاد از ترانه خواندن به جای حرف زدن، کادربندی اشتباه و استفاده از کسی که اصلا در ترانه خواندن مهارت ندارد (ببخشید راسل کرو (Russell Crowe) اما تو بلد نیستی ترانه بخونی) را نادیده گرفتم. اما هوپر در Cats نمیتواند پشت ترانهها یا داستان خوبی پنهان شود، پس تمام نقاط ضعف او کاملا آشکار هستند.
برای مثال، هوپر یک طراح رقص مستعد استخدام کرده و واقعا نمیداند چطور آن رقصها را فیلمبرداری یا تدوین کند. کاملا مشخص است تلاش زیادی برای انجام آن حرکات صورت گرفته، تا جایی که احساس میکنید وارد کلاسی شدهاید که اصلا قصد رفتن به آن را نداشتهاید، و آن موقع هم هوپر هرگز یک زاویه مناسب فیلمبرداری نمیکند، و حتی اگر یک نمای خوب بگیرد، آن را بیشتر از چند ثانیه نگه نمیدارد. فیلم بدون هیچ ریتم یا دلیلی تدوین شده، که وقتی یک فیلم موزیکال میسازید خیلی مهم هستند، چون بخش زیادی از فیلم شما به زمانبندی و ریتم بستگی دارد.

این منجر به مشکل دوم میشود، اینکه گویا هوپر کلا ناشنوا است، یا حداقل شنوایی خیلی ضعیفی دارد تا جایی که نمیتواند تشخیص دهد صداها غیرقابل فهم هستند. در اینجا با فیلمی روبرو هستیم که شخصیتهای آن با ترانه توضیح میدهند دنیای آنها چگونه است و آنها چه کسانی هستند، اما واقعا مشخص نیست چه میگویند چون آلات موسیقی اجازه نمیدهند چیزی بشنوید. این نکته در زمان ترانه Memories شکل فجیعی به خود میگیرد، وقتی گریزابلا (با بازی جنیفر هادسن (Jennifer Hudson)) به نقطه اوج ترانه میرسد اما صدای زیاد موسیقی تلاشش را بینتیجه میکند. وقتی صدای موسیقی شدیدا کم و زیاد میشود با خودتان فکر میکنید شاید سیستم صوتی شما دچار مشکل شده اما اینطور نیست.
حالا به تکنولوژی خز دیجیتالی میرسیم و اگر من رئیس آن استودیو بودم، تمام سعی خود را میکردم تا مطمئن شوم هوپر فیلمی که نیازمند جلوههای ویژه است نسازد. گاهی اوقات این تکنولوژی موفق عمل میکند، یعنی با نسخه قابل باوری از ترکیب انسان و گربه روبرو هستیم که البته به کابوسی برای بیننده تبدیل خواهد شد. اما در کل، جلوههای ویژه خیلی وحشتناک به نظر میرسد، مثل صورت یک انسان که روی بدن گربهها قرار گرفته است. مشکل دیگر استفاده نادرست از ترکیب شخصیتها کنار یکدیگر است به طوری که هیچ شخصیتی با فضایی که در آن حضور دارد همخوانی ندارد. یک صحنه با حضور گروهی از سوسکهای آوازخوان وجود دارد جایی که جلوههای بصری فیلم از جلوههای ویژه فیلمهای دهه ۳۰ میلادی هم بدتر است.

هوپر و همکارش در نوشتن فیلمنامه یعنی لی هال (Lee Hall) همچنین تصمیم گرفتند زیرداستان مکاویتی را به فیلم اضافه کنند، که اصلا منطقی نیست. هرچه بیشتر تلاش کنید داستانی وارد Cats کنید، بیشتر آن را رد میکند، پس مکاویتی را داریم که قدرتهای جادویی دارد، اما دلیل اینکه چرا او تنها گربه با این قدرتهاست هرگز بررسی نمیشود. دلیل رفتن او به لایه هویساید هم کامل توضیح داده نمیشود به جز اینکه او شخصیت بدی است که دوست دارد در هر رقابتی برنده شود، پس همه گربهها را به قایقی میفرستد که گراولتایگر (با بازی ری وینستون (Ray Winstone)) وظیفه نگهبانی از آنها را برعهده دارد. داستان هم چیزی به فیلم اضافه نمیکند و باعث شده کل فیلم حالتی غیرمنسجم به خودش بگیرد.
این فیلم بیشتر یک موزیکال است که در آن گربهها مدام در حال ترانه خواندن درباره این هستند که چه نوع گربهای هستند، تا جایی که آرزو میکنید زودتر از دست آن راحت شوید. تام هوپر فقط به بازیگرانش گفته تا جایی که میتوانند بیننده را تحریک کنند. این باعث نشده Cats انرژی ج.ن.س.ی خاصی داشته باشد، به جز اینکه همه چیز خیلی عجیب و غریب به نظر بیاید مثل وقتی رامتام تاگر (با بازی جیسون درولو (Jason Derulo)) روی صورت گربهها شیر میپاشد یا مکاویتی لختتر از بقیه گربهها به نظر میرسد، با اینکه در واقع همه گربهها لخت هستند. هوپر همچنین آنها را چندشآور به تصویر کشیده، جایی که گربهها با حمله به زبالهها غرایز حیوانی خود را به تصویر میکشند. این چیزی است که ۲ ساعت باید تماشای آن را تحمل کنید.

تمام این مشکلات با این قضیه همراه شده که Cats یک موزیکال مسخره است. این فیلم هیچ تم موزیکالی ندارد، داستان آن بیمعناست و بیشتر شخصیتها موجوداتی عوضی هستند که آواز خواندن درباره عوضی بودن خودشان را دوست دارند. برای تبدیل نمایش Cats به یک فیلم به مهارت و ظرافتی نیاز است که تام هوپر در بهترین دوران خودش هم توان اجرای آنها را ندارد، و او هنگام ساختن Cats اصلا در روزهای خوبش به سر نبرده است. شما هرگز در داستان Cats غرق نمیشوید چون آنقدر عجیب و غریب است که به نویسنده شجاعی مثل جاناتان گلیزر نیاز بود تا وارد جنبههای عجیب داستان شود نه اینکه این داستان عجیب را به فیلمی راضی کننده برای مخاطبان تبدیل کنند.
بهترین چیزی که میتوانم درباره Cats بگویم این است که بازیگرانش کاملا به نقشهای خود متعهد هستند و شاید مهارت هوپر در این باشد که دیگران را مجبور میکند دیدگاه او را قبول کنند. هیچکدام از بازیگران به این فکر نکردهاند که این فیلم میتواند به دوران حرفهای آنها آسیب برساند. شاید حضور در این فیلم باعث شود به دوران کودکی خودشان بروند که طی آن فرق یک موزیکال خوب از بد را نمیدانستند. به نظرم اینجاست که جادوی Cats تاثیرش را روی مخاطب میگذارد، اما همین باعث میشود فیلم به یک ترانه بد و مسخره دیگر تبدیل شود.


