نقد فیلم

نقد و بررسی فیلم بدون تاریخ، بدون امضا

نوشتن درباره فیلم بدون امضا، بدون تاریخ سخت است اما سخت‌تر ننوشتن است. از سالن سینما که بیرون می‌آیی، بغض گلویت را فشار می‌دهد؛ اما برای اولین بار، از سیاهی‌های جامعه و پلیدی‌هایش نیست که این‌طور به‌هم‌ریخته‌ای. برای اولین بار است که بعد از تماشای یک فیلم واقع‌گرای اجتماعی، از آدم‌های دوروبرت ناامید نمی‌شوی. «بدون تاریخ، بدون امضا»، نماینده وجدان جمعی جامعه‌ای است که خودش به بد بودن و بد اندیشیدن و بد نشان داده شدن عادت کرده است…

بدون تاریخ، بدون امضا

دومین تجربه فیلم‌سازی وحید جلیلوند، مسلماً چندین پله از کار قبلش حرفه‌ای‌تر است. فیلم‌سازی که در «چهارشنبه، ۱۹ اردیبهشت» محو بدبختی و فلاکت جامعه‌اش شده بود در «بدون تاریخ، بدون امضا» آن‌قدر رشد کرده که شناسایی‌اش سخت است. گستره دید جلیلوند از ترسیم بدبختی فراتر رفته و به عمق وضعیت اسفناک جامعه و ذات انسان‌های مستأصل نفوذ کرده است. در «بدون تاریخ، بدون امضا» خبری از آدم‌هایی که فکر می‌کنند پولدارها حقشان را خورده‌اند نیست، کسی به فکر تلکه کردن دیگری نیست، انتخاب میان خوب و بد و دوراهی راست و دروغ مطرح نیست. «بدون تاریخ، بدون امضا» فیلمی است از آدم‌هایی که پشت نقاب بدبینی سینمای ایران گم‌شده بودند.

بدون تاریخ، بدون امضا

در این فیلم در کنار قربانیان مفلوک و بخت‌برگشته، قهرمانی است که درون همه ما زنده است. قهرمان جلیلوند، تغییر را می‌سازد. نیازی هم نمی‌بیند که زیاده‌گویی کند، مرد عمل است. این موجز بودن در روایت جلیلوند هم جاری است. او داستانش را با ترسیم همه جزئیات بدبختی‌های شخصیت‌هایش بی‌جهت کش نمی‌دهد. به‌جای نمایش گریه و آه و ناله، قهرمانی را نشان می‌دهد که از پدر پیرش مراقبت می‌کند. قهرمان جلیلوند مثل نادر «جدایی نادر از سیمین» پرمدعا نیست، ساکت است و کارش را انجام می‌دهد. «بدون تاریخ، بدون امضا» پزشکی را نشان می‌دهد که به سوگندش وفادار است، اما ورای همه این‌ها یک انسان است. پزشکی که نه‌تنها در سینما بلکه در زندگی واقعی هم کم‌کم داشت فراموش می‌شد.

بدون تاریخ، بدون امضا

شخصیت‌پردازی‌های «بدون تاریخ، بدون امضا» یکی از نقاط قوت فیلم است اما رقیب بازی بی‌نظیر بازیگرانش نمی‌شود. امیر آقایی در نقش دکتر کاوه نریمان بهترین بازی‌اش را ارائه می‌دهد، آن‌هم با کمترین دیالوگ. بازی آقایی در اجزای صورتش، راه رفتنش و ارتباطاتش منعکس‌شده است. در سکانسی که مشغول تشریح جسد است، فقط چهره‌اش را می‌بینیم، اما نیازی به کلمات نیست تا دردش را بفهمیم. نوید محمد زاده که تاکنون عمده نقش‌آفرینی‌هایش در نقش مردان عاصی و پرخاشگر بوده است، در سکانسی باوجوداینکه پشت به دوربین دارد و فقط گریه می‌کند، نفس بیننده را می‌گیرد.

بدون تاریخ، بدون امضا

شخصیت‌پردازی‌های «بدون تاریخ، بدون امضا» یکی از نقاط قوت فیلم است اما رقیب بازی بی‌نظیر بازیگرانش نمی‌شود. امیر آقایی در نقش دکتر کاوه نریمان بهترین بازی‌اش را ارائه می‌دهد، آن‌هم با کمترین دیالوگ. بازی آقایی در اجزای صورتش، راه رفتنش و ارتباطاتش منعکس‌شده است. در سکانسی که مشغول تشریح جسد است، فقط چهره‌اش را می‌بینیم، اما نیازی به کلمات نیست تا دردش را بفهمیم. نوید محمد زاده که تاکنون عمده نقش‌آفرینی‌هایش در نقش مردان عاصی و پرخاشگر بوده است، در سکانسی باوجوداینکه پشت به دوربین دارد و فقط گریه می‌کند، نفس بیننده را می‌گیرد.

بدون تاریخ، بدون امضا

اجازه بدهید در همین‌جا صحبت راجع به «بدون تاریخ، بدون امضا» را پایان ببریم زیرا اگر بیش از این سخن بگوییم، ممکن است داستان لو برود و این برای فیلمی که هنوز نمایش عمومی‌اش را شروع نکرده است اصلاً خوشایند نیست؛ اما درباره «بدون تاریخ، بدون امضا» باید گفت ورای همه اشکالات فیلم‌نامه‌ای و سبکی، پیام جلیلوند شایسته ستایش است. امید جاری در این فیلم مثل حلقه مفقوده سینمای ایران بود. ترسیم انسانیت به دور از کلیشه، بدون شعارزدگی و تصویری قابل‌نفوذ، چیزهایی است که باعث می‌شود همه نواقص و کاستی‌های «بدون تاریخ، بدون امضا» را نادیده بگیریم و در برابر انسانیت قهرمان داستان سکوت کنیم. سینمای ما به قهرمانانی چون دکتر کاوه نریمان بیش از این‌ها نیاز دارد. (منبع: بلاگ نماوا)

برچسب ها
نمایش بیشتر

یک نظر

  1. فیلم از نظر فیلمنامه و داستان قطعا بسیار قوی و زیبا بود اما فکر میکنم فیلم ایراد فنی داره مثلا صداگزاری فیلم خیلی بد بود و ازار دهنده بود ، دیالوگ ها مفهوم نبود و مخصوصا نوید محمد زاده خیلی جاها نمیفهمیدی چی میگه ، لوکیشن ها هم خیلی ازار دهنده بود و فضای فیلم رو خیلی تاریک کرده بود که البته این یک انتخاب بود و نمیشه گفت ایراد ، در انتهای راضی از سینما بیرون اومدم ولی حال خوبی نداشتم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن